Συνέντευξη του Νίκου Κωνσταντινίδη, με την ευκαιρία των θεατρικών παραστάσεων, του έργου του «Το όνομά μου είναι ASHAR», που θα πραγματοποιηθούν στο Δημοτικό Θέατρο Ρόδου την Παρασκευή 3/12, το Σάββατο 4/12 και την Κυριακή 5/12
Ποιο είναι το θέμα και τα στοιχεία του θεατρικού έργου που ανεβαίνει στην σκηνή του Δημοτικού Θεάτρου στις 3, 4 και 5 Δεκεμβρίου 2021;
Το έργο αφορά έναν συγγραφέα χωρίς κοινωνικά ερείσματα και επιτηδειότητα. Έναν διανοούμενο που μονολογεί και ανοίγει τη σκέψη του και την καρδιά του στους ανθρώπους. Έναν σύγχρονο μάρτυρα της ανθρώπινης αδιαφορίας και αποξένωσης. Έναν νοήμονα που καταγγέλλει όσα ο καθωσπρεπισμός κρύβει και όσα πολλοί διστάζουν να αποκαλύψουν.
Είναι ένα έργο, που όπως πιστεύω, «δεν θα αφήσει κανένα μυαλό σε εφησυχασμό, ούτε καρδιά να μην ραγίσει».
Θεωρώ ότι είναι ένα σπάνιο μονόπρακτο, γροθιά στο στομάχι. Ένα έργο αυτογνωσίας που υποχρεώνει τον θεατή να βουτήξει βαθιά στο κέντρο του εαυτού του.
Το έργο καταγγέλλει, αφυπνίζει, συγκινεί. Η ηθική, η αξιοπρέπεια, η ευαισθησία, η αυτό – εξομολόγηση, η αυτό – συγχώρεση, ο σαρκασμός, ο αυτοσαρκασμός, ο κυνισμός, η ευγνωμοσύνη, η ειλικρίνειά, η αγάπη για ότι μας περιβάλλει, για τις τέχνες, για το ωραίο, η άπειρη αγάπη για τους ανθρώπους, είναι βασικά στοιχεία του έργου. Διατηρώ το δικαίωμα να κεντρίσω το ενδιαφέρον του κοινού και να μην αποκαλύψω την έκπληξη του περιεχομένου. Το μόνο βέβαιο είναι ότι ο λόγος του πρωταγωνιστή στοχεύει απευθείας στην ανθρώπινη συνείδηση.
Πότε γράφτηκε το έργο και ποια ήταν τα ερεθίσματά σας;
Το έργο γράφτηκε την περίοδο του «εγκλεισμού», δηλαδή της πανδημίας.
Ήθελα να γράψω ένα έργο για όλους τους καλλιτέχνες και τους ανθρώπους των γραμμάτων, που πρόσφεραν πολλά χωρίς οικονομική ιδιοτέλεια. Το πέρασμα μας από τη ζωή είναι σύντομο. Είναι σημαντική η μέρα που γεννηθήκαμε ∙ ωστόσο σημαντικότερη είναι η μέρα που συνειδητοποιούμε γιατί ήρθαμε στη ζωή. Σκοπός μας δεν είναι να μορφωθούμε για να έχουμε έναν τίτλο σπουδών, ούτε να αποταμιεύουμε άσκοπα, ούτε να εργαζόμαστε ολόκληρη τη ζωή μας για να επιβιώνουμε μονότονα.
Η σύγχρονη πραγματικότητα μας συνθλίβει. Αν θέλουμε να βγούμε από το τέλμα, πρέπει ν΄ αντιδράσουμε. Η συγγραφή για μένα είναι αντίσταση στη μονοτονία και στον εγκλωβισμό της καθημερινής παλινδρόμησης. Κάτι μέσα μας είναι φυλακισμένο, αναπνέει και αγκομαχεί. Αναζητά να ελευθερωθεί. Όλοι θέλουν ν’ αποδράσουν: Οι αγρότες από τον αγρό τους, οι μαθητές, συχνά και οι δάσκαλοι από τις τάξεις διδασκαλίας, οι εργοδότες από τα βάσανα τους, οι εργαζόμενοι από την εργασία τους. Ζωή δεν είναι το ανακάτεμα χαρτιών στο γραφείο, ούτε οι άπειρες ώρες μπροστά στην οθόνη. Χάσαμε τον ανθρώπινο προσανατολισμό μας. Υπηρετούμε ένα δαιδαλώδες σύστημα που συνθλίβει την ανθρωπιά μας. Η ανθρώπινη φύση λαχταρά να ζήσει! Έχουμε τη μοναδική ευκαιρία στη διάρκεια της πρόσκαιρης ζωής μας να απελευθερωθούμε, να είμαστε δοτικοί, ν’ αγαπήσουμε και ν’ αγαπηθούμε. Μας αξίζει να πορευόμαστε με πλοηγό ένα σύνθημα: Εαυτέ μου, πάρε πίσω αυτό που σου ανήκει: τη ζωή σου!
Πολλοί καλλιτέχνες θυσίασαν τη ζωή τους και πέρασαν στενάχωρα. Ορισμένοι έζησαν το δράμα της εξαθλίωσης και δυστυχώς ορισμένοι έφτασαν μέχρι την αυτοκτονία. Η Τέχνη στον τόπο μας είναι υποτιμημένη, ιδιαίτερα για τους ανεπιτήδευτους, που ζουν μακριά από το «κέντρο». Γι’ αυτό το έργο αφιερώνεται «σ’ αυτούς που βρέθηκαν στο χείλος του γκρεμού και βρήκαν το κουράγιο να πετάξουν μακριά. Σε όλους τους διανοούμενους και καλλιτέχνες που δεν είναι πια μαζί μας, μα το έργο τους μας ταξιδεύει στην Αγάπη, στο μυστικό Εαυτό τους, στο Πάθος, στη Συγχώρεση, στην Ευγνωμοσύνη, στην εσωτερική Χαρά».
Πώς προέκυψε η συνεργασίας σας με το «Θέατρο Νοτίου Αιγαίου»;
Τα τελευταία χρόνια, συναναστρέφομαι με τα μέλη του «Θεάτρου Νοτίου Αιγαίου» και του Θεατρικού Εργαστηρίου «Μάνος Κατράκης», με τον Ζαχαρία Αγγελάκο και τη Βάσω Αγγελάκου. Η φιλία μου με τον Αποστόλη Μαριεττή ήταν το επισφράγισμα της απόφασής μου να ερμηνεύσει τον ρόλο. Είναι ένας σπουδαίος Καλλιτέχνης και Άνθρωπος! Με τη θεατρική ομάδα συνεργαστήκαμε και σε άλλα επίπεδα. Παρουσιάσαμε τον περασμένο Αύγουστο ποιήματα στην εκδήλωση που έγινε στο Αρχαίο Στάδιο, για το «Αυγουστιάτικο Φεγγάρι», κάναμε μαζί την παρουσίαση μιας ποιητικής συλλογής του Ζαχαρία Αγγελάκου με τίτλο «Μιλώ σ’ Εσένα» και πρόσφατα η θεατρική ομάδα συνέδραμε στην παρουσίαση του βιβλίου μου «Το πάντα είναι στο τίποτα». Ταυτόχρονα, επισκέφτηκα και παρακολούθησα μερικά από τα σπουδαία μαθήματα που γίνονται στο Θεατρικό Εργαστήρι από τη δασκάλα Βάσω Αγγελάκου. Έτσι προέκυψε η συνεργασία κι εύχομαι να συνεχιστεί.
Ποιοι είναι οι άλλοι συντελεστές των παραστάσεων και τι περιμένουμε από αυτές;
Γίνονται καθημερινές και εξαντλητικές πολύωρες πρόβες, με την σκηνοθετική καθοδήγηση του Ζαχαρία Αγγελάκου. Οι παρεμβάσεις της δασκάλας Βάσως Αγγελάκου ήταν πολύ χρήσιμες, η καταπληκτική μουσική των “OUTPASS” και τα video της αγαπημένης φίλης μου Λίτσας Μοσκιού, είναι τα άλλα εργαλεία και τα θεμέλια του έργου. Το κείμενο έτσι πήρε σάρκα και οστά, έγινε ζωντανός, άμεσος λόγος, κίνηση και συναίσθημα. Οι τέχνες ενώθηκαν κι έγιναν Ένα: η γραφή, το θεάτρου, η μουσική, η εικόνα. Το αποτέλεσμα είναι εντυπωσιακό! Είμαι πεπεισμένος ότι αυτό που θα παρακολουθήσει το κοινό στη σκηνή, δεν έχει παρουσιαστεί ποτέ στο νησί μας.
Τι σημαίνει ASHAR και γιατί επιλέξατε αυτό τον τίτλο;
Ashar, στα αραβικά, σημαίνει «κάποιος που έχει σοφία».
Το έργο θα μπορούσε να έχει κι άλλο τίτλο, διαφορετικό από το τίτλο του βιβλίου που κυκλοφορεί. Μας πέρασαν διάφορες ιδέες. Για παράδειγμα: «Ημέρα γενεθλίων», «Ηθικούπολη», «Η αξιοπρέπεια» κ.λπ. Ωστόσο επιλέχθηκε ο ίδιος τίτλος με αυτόν του βιβλίου.
Ο ήρωάς σας είναι υπαρκτό πρόσωπο; Είναι κάποιος που γνωρίσατε;
Ο ήρωας του έργου ζει ανάμεσα μας, ζει μέσα μας, τον βλέπουμε καθημερινά. Συχνά τον προσπερνά η αδιαφορία μας, με τον ίδιο τρόπο που καθημερινά αντικρίζουμε τον εαυτό μας στο καθρέφτη και δεν δίνουμε σημασία στον εαυτό μας. Μεταφορικά λοιπόν, όλοι ζούμε τη προσωπική μας μυθολογία. Με αυτή την έννοια ο ήρωας μου είναι υπαρκτός και ανύπαρκτος. Είναι ο άνθρωπος που ζει δίπλα μου και εντός μου, δίπλα σας και εντός σας.
Να ο λόγος που όταν, ο Ζαχαρίας Αγγελάκος, η Βάσω Αγγελάκου και ο Απόστολος Μαριεττής, διάβασαν το κείμενο, αμέσως το έκαναν κομμάτι του εαυτού τους. Ο Αποστόλης, ταυτίστηκε, μπήκε στον ρόλο, και όπως όλοι, θα διαπιστώσετε ότι στη σκηνή πείθει, συγκινεί, γίνεται αληθινός και ταυτίζεται με το ρόλο. Ζει τον ρόλο σε κάθε του κύτταρο και μας παρασέρνει σε αυτά που θέλει ν’ ακούσει και να συναισθανθεί ο καθένας από εμάς. Θα τον δείτε στη σκηνή να αυτοσαρκάζεται, να καταγγέλλει, να γοητεύει, να σπαράζει, να πέφτει και να σηκώνεται, να πεθαίνει και να γεννιέται, ξανά και ξανά. Όπως λέει ο ίδιος είναι «ρόλος ζωής».
Ποια είναι τα συναισθήματά σας όσο πλησιάζουν οι παραστάσεις;
Είναι μεγάλη η προσπάθεια που έγινε και πολύ μεγαλύτερος είναι ο βαθμός δυσκολίας της ερμηνείας του ρόλου. Το κείμενο είναι απαιτητικό. Ο Ζαχαρίας «έκοψε» από το κείμενο διάφορα, χάριν του άμεσου θεατρικού λόγου. Έτσι κατάφερε να γίνει τόσο ανθρώπινη η εκφορά του λόγου, τόσο άμεση, που έχω την απόλυτη βεβαιότητα ότι το κοινό θα καθηλωθεί και θα δικαιώσει τους συντελεστές των παραστάσεων.
Με όσα λέω για ένα μόνο λόγο έχω προσωπικές αναστολές. Φοβάμαι μήπως οι ενθουσιώδεις παροτρύνσεις μου χαρακτηριστούν εσωστρεφείς ή επικοινωνιακό τέχνασμα για να προσελκύσω το ενδιαφέρον του κοινού. Όμως άλλα λόγια δεν βρίσκω για εκφράσω τον θαυμασμό μου στον πρωταγωνιστή Αποστόλη, στον σκηνοθέτη Ζαχαρία, στη δασκάλα Βάσω, στο μουσικό σχήμα “OUTPASS”, στη φίλη μου Λίτσα, για τα βίντεο που δημιούργησε, στη φίλη μου τη Χρύσα Θεοχαρίδη του έφτιαξε την αφίσα. Το βέβαιο είναι ότι, το κείμενο έγινε ζωντανός λόγος και ο λόγος θα περάσει στη σκέψη και τις καρδιές του κοινού.
Αυτό είναι το κέρδος της τελικής προσωπικής αποτίμησης. Η εσωτερική ικανοποίηση που αισθάνομαι όταν μιλώ στις καρδιές των ανθρώπων. Με αυτή την έννοια εκφράζω την προσωπική πνευματική και ψυχική μου ιδιοτέλεια.
Επομένως αξίζει να παρακολουθήσουμε αυτές τις παραστάσεις…
Το κοινό έχει μοναδική ευκαιρία ν’ αποδράσει από την μουντή καθημερινότητα του και να αισθανθεί εσωτερική ανάταση. Θα σκεφτεί, θα συναισθανθεί, θα συγκινηθεί, θ’ αφυπνιστεί, θ’ αναθεωρήσει, θα γελάσει και θα κλάψει, θα αγανακτήσει και θα συγχωρήσει, θ’ αγαπήσει τον εαυτό του και τους ανθρώπους. Συνοπτικά κι επιγραμματικά θα «ζήσει» αληθινά.
