Η φτώχεια θέλει καταστολή, και η μέθοδος καταστολής είναι η αναπτυξιακή
πολιτική.
Του Νίκου Κωνσταντινίδη (Οικονομολόγου, κοινωνιολόγου, συγγραφέα)
Οικονομική ανάπτυξη ή μεγέθυνση, είναι η αυξανόμενη δυνατότητα μιας κοινωνίας να ικανοποιεί τις οικονομικές ανάγκες των μελών με το πέρασμα του χρόνου, συνέπεια της αύξησης των διαθέσιμων παραγωγικών συντελεστών. Η αύξηση, για παράδειγμα, του πληθυσμού, συνεπάγεται και την αύξηση του εργατικού δυναμικού της χώρας.
Με τον καιρό αυξάνονται τα κτήρια, τα μηχανήματα και γενικά τα στοιχεία του υλικού κεφαλαίου (capital) που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή, ενώ οι εξελίξεις στην τεχνολογία και οι επιστημονικές έρευνες επιτρέπουν συνήθως την καλύτερη αξιοποίηση ορισμένων πρώτων υλών, την ανακάλυψη και εκμετάλλευση κοιτασμάτων που προηγούμενα ήταν αδύνατον να χρησιμοποιηθούν.
Είναι σαφές, ότι η χώρα μας, δεν μπόρεσε να παρακολουθήσει τις τεχνολογικές εξελίξεις και να ανταγωνιστεί τα οικονομικά μεγέθη κεφαλαιοποίησης και διάθεσης του παραγόμενου πλούτου της, ούτε να αξιοποιήσει τα κοιτάσματα της και τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα, πλην του τουριστικού της προϊόντος, στο βαθμό που τις επέτρεπαν οι συνθήκες.
Ωστόσο, η Ελλάδα αναμένεται να γνωρίσει το μεγαλύτερο άλμα στη δυνητική ανάπτυξη την επόμενη δεκαετία, όπως εκτιμά η Moody’s, σε ανάλυση της για την Ευρωζώνη με τίτλο «οι κίνδυνοι στη δυνητική ανάπτυξη τη δεκαετία του 2020 θα βαρύνουν το πιστωτικό προφίλ των χωρών της Ευρωζώνης», που έδωσε στη δημοσιότητα.
Σε γενικές γραμμές ο οίκος εκτιμά ότι οι ρυθμοί δυνητικής ανάπτυξης αναμένεται να παραμείνουν υψηλότεροι στις χώρες που μπήκαν στην Ευρωζώνη από το 2004 και βραδύτεροι στις πιο ανεπτυγμένες οικονομίες.
Προειδοποιεί ταυτόχρονα ότι η Ελλάδα ενδέχεται να παραμείνει η οικονομία με την πιο αργή ανάπτυξη στην Ε.Ε.
Η Moody’s προειδοποιεί ταυτόχρονα ότι η χαμηλή και αβέβαιη οικονομική ανάπτυξη στην Ε.Ε. την επόμενη δεκαετία θα αυξήσει την ευαισθησία των χωρών σε αναταράξεις, περιορίζοντας τα πιστωτικά τους προφίλ.
“Αν και οι ρυθμοί ανάπτυξης θα εμφανίζουν μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών της Ε.Ε. η συνολική τάση θα είναι για επιβράδυνση της ανάπτυξης ή διατήρηση σε υποτονικά επίπεδα τη δεκαετία του 2020”, σημειώνει ο συντάκτης της έκθεσης, Petter Bryman.
Ορισμένοι επενδυτές, οι οποίοι έχουν αυτιά και μάτια ανοικτά στις διεθνείς αγορές έχουν διαφορετική άποψη.
Ο διάσημος επενδυτής Πρεμ Γουάτσα πιστεύει ότι «θα αποτελέσουν έκπληξη οι ρυθμοί ανάπτυξης που θα καταφέρει η ελληνική οικονομία και ότι η σημερινή κυβέρνηση φαίνεται πως εστιάζει στην εφαρμογή φιλικών προς την επιχειρηματικότητα πολιτικών και στην προσέλκυση επενδύσεων».
Μιλώντας στο Liberal ο ισχυρός άνδρας της Fairfax εκτίμησε ότι ρυθμοί ανάπτυξης του 3% και 4% είναι χαμηλοί για τις δυνατότητες της ελληνικής οικονομίας.
Ο Γουάτσα επαινεί την ελληνική κυβέρνηση και χαρακτήρισε τα διοικητικά στελέχη των ελληνικών εταιρειών στις οποίες έχει επενδύσει ο καναδικός κολοσσός ως «από τα καλύτερα στον κόσμο». Όσον αφορά στις αγορές ομολόγων, προέβλεψε ότι οι αποδόσεις των ελληνικών τίτλων θα συγκλίνουν με της υπόλοιπης ευρωζώνης όταν οι επενδυτές καταλάβουν ότι η χώρα διαθέτει την πιο φιλική προς την επιχειρηματικότητα κυβέρνηση στην Ευρώπη. «Όταν οι επενδυτές καταλάβουν ότι η Ελλάδα είναι αναπόσπαστο μέλος της Ευρώπης και για τα επόμενα τέσσερα χρόνια δεν υπάρχει απολύτως κανένας κίνδυνος, διότι διαθέτει αυτοδύναμη και φιλική προς την επιχειρηματικότητα κυβέρνηση και όταν τα λόγια γίνουν πράξεις, θα κλείσει η ψαλίδα με την Ευρώπη», είπε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος υπογράμμισε την ανάγκη της Ελλάδας για ξένες επενδύσεις.
Αποτελεί πλέον πεποίθηση ότι το προεκλογικό σύνθημα της «ανάπτυξης» είναι η βασική γραμμή προσανατολισμού όχι μόνο για να βελτιωθούν οι «δείκτες» αλλά και για να βελτιωθεί η ποιότητα ζωής του συνόλου της κοινωνίας.
Η φτώχεια θέλει καταστολή, και η μέθοδος καταστολής είναι η αναπτυξιακή πολιτική. Έτσι θα απελευθερωθούν οι πλουτοπαραγωγικές δυνάμεις της πατρίδας μας.
Σημασία έχει να δοθούν κίνητρα στους επενδυτές, όπως για παράδειγμα κίνητρα για την ανάπτυξη ακινήτων, είτε κίνητρα που αφορούν φορολογικές ελαφρύνσεις, τον περιορισμό της γραφειοκρατίας, τις θεσμικές αλλαγές για την εξειδικευμένη στρατηγική της τουριστικής ανάπτυξης των νησιών κ.α.
Όσο αναπτύσσεται η οικονομία τόσο θα αυξάνονται οι επενδυτικές δυνατότητες στην Ελλάδα, θα καταπολεμείται η φτώχια και θα απομακρυνόμαστε από την επιδοματική πολιτική αντιμετώπισης της.
Η αναπτυξιακή προοπτική της χώρας προϋποθέτει αλλαγή νοοτροπίας τόσο στην εφαρμογή πολιτικών όσο και της αντίληψης των εναπομεινάντων εντόπιων υποψηφίων και πολλαπλάσιων ξένων επενδυτών.
Η αλλαγή νοοτροπίας θα γίνει με βήματα μέσα από ένα σύνολο παρεμβάσεων, οι οποίες θα εμπνέουν εμπιστοσύνη, συναίνεση και σταθερότητα.
Είναι αλήθεια ότι ως λαός, εδώ και πολλά χρόνια, πολύ πριν από την πρόσφατη οικονομική κρίση, διερχόμαστε μια παρατεταμένη περίοδο αντιστροφής των αξιών. Το ασήμαντο το ονομάζουμε σημαντικό, το «λίγο» το ονομάζουμε «πολύ». Έχουμε χάσει την επαφή μας με το «παγκόσμιο» και με ότι σπουδαίο συμβαίνει στον υπόλοιπο κόσμο. Οι σημαντικοί λαοί του πλανήτη προχωρούν μέσα από δυσκολίες, άλλοτε με γρήγορους και άλλοτε με πιο αργούς ρυθμούς. Εμείς όμως έχουμε μείνει σταματημένοι στη στάση απ’ όπου υποτίθεται ότι περνάει το δρομολόγιο Αρχαιολατρία – Ελληνοκεντρισμός.
Η Ιστορία της ανθρωπότητας μας δείχνει ότι οι χώρες που κατά εποχές βρέθηκαν στην κορυφή του κόσμου, είχαν στην πρώτη θέση τις επιστήμες και τις τέχνες. Στη πατρίδα μας, δυστυχώς, μείναμε ιδεοληπτικά προσκολλημένοι στο κακό που μας έκανε η περίοδος της τουρκοκρατίας και χωρίς να το καταλάβουμε, χάσαμε ολόκληρη τη βιομηχανική επανάσταση στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, καθώς και όλη την επιστημονική επανάσταση στο πρώτο μισό του 20ου αιώνα.
Δυστυχώς δεν αντιληφθήκαμε όλα αυτά, σαν λαός. Ήμασταν κλεισμένοι στο καβούκι μας και αναλώναμε τη σκέψη μας – εδώ μεταξύ μας – για ασήμαντα θέματα, βολεμένα, ακουμπισμένοι επάνω σε αρχαία αγάλματα.
Βεβαίως και πρέπει να στηριζόμαστε στο παρελθόν για να βαδίζουμε στο μέλλον, ωστόσο δεν αρκεί να αγαπάμε μόνο αυτό που είμαστε, αλλά και αυτό που μπορούμε να γίνουμε. Αυτό είναι το μυστικό της προόδου.
Όμως ο χρόνος τρέχει αμείλικτα και ο δρόμος που έχουμε να διανύσουμε είναι δυσανάλογα μεγάλος σε σχέση με άλλες χώρες της ευρωζώνης.
Αποτελεί αναγκαιότητα να χαράξουμε νέα στρατηγική ανάπτυξης ανά Υπουργείο για να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις και να χαραχθεί μια αταλάντευτη αναπτυξιακή προοπτική σε όλους τους τομείς της Εθνικής οικονομίας: Τουρισμός, εκμετάλλευση υπεδάφους, εξαγωγή γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων, συγκοινωνίες, ναυτιλία, βιομηχανία, τηλεπικοινωνίες, νέες μορφές ενέργειας, αειφόρος ανάπτυξη, τομές στην εκπαίδευση, στη τεχνολογία, στην έρευνα, καινοτομίες και ευρεσιτεχνίες, όλες οι πολιτικές πρέπει να στοχεύουν στην ενθάρρυνση και την επιβράβευση της υλοποίησης ιδεών με αναπτυξιακή προοπτική.
Ιδιαίτερο αναπτυξιακό ενδιαφέρον οφείλει να δείξει η πολιτεία στα μικρά νησιά, τα οποία μπορούν να έχουν πολύ μεγαλύτερους ρυθμούς ανάπτυξης από το εθνικό μέσο όρο. Η θεματική τουριστική ανάπτυξη στα μικρά νησιά με σεβασμό στο περιβάλλον και την ιστορία τους θα αναδείξει τις πραγματικές δυνατότητες του νησιωτικού χώρου. Αγροτοτουρισμός, καταδυτικός, αναρριχητικός, περιπατητικός, αθλητικός, θρησκευτικός, γαστρονομικός, όλες οι θεματικές μορφές τουρισμού πρέπει να ενθαρρυνθούν όχι με επιδοματική πολιτική, αλλά με πολιτική κινήτρων συνυφασμένων με τις ιδιομορφίες, την ιστορία και το περιβάλλον του κάθε νησιού. Τα συναρμόδια Υπουργεία πρέπει να συνεργαστούν για τη χάραξη της Εθνικής Αναπτυξιακής Προοπτικής των μικρών νησιών μας. Ο επανασχεδιασμός των θαλάσσιων και αεροπορικών μεταφορών, ο συγχρονισμός των δρομολογίων τσάρτερ με τις ακτοπλοϊκές συγκοινωνίες προς και από τα μικρά νησιά, τα φορολογικά κίνητρα, οι μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ, το μεταφορικό ισοδύναμο, η πράσινη ανάπτυξη, η ενεργειακή απεξάρτηση, όλες οι νομοθετικές παρεμβάσεις οφείλουν να έχουν αναπτυξιακή προοπτική και να εφαρμόζονται συντονισμένα και εναρμονισμένα με ένα εθνικό αναπτυξιακό στρατηγικό σχέδιο του νησιωτικού χώρου.
Είναι αυτονόητο ότι για να γίνουν τομές σε κάθε Υπουργείο, σε κάθε Φορέα πρέπει να αξιοποιηθούν τα στελέχη και μεμονωμένες δυνάμεις. Γιατί όταν σε έναν οργανισμό παρατηρείται πρόοδος, πάντα πρέπει να γνωρίζουμε ότι πάντα από πίσω κρύβεται κάποιος μονομανής με έναν στόχο.
Είναι καιρός η Ελλάδα να βαδίζει στο μέλλον σε ένα σταθερό πολιτικό, οικονομικό, φορολογικό και κοινωνικό περιβάλλον. Έχουμε τις προϋποθέσεις και τα συγκριτικά εδαφικά, γεωπολιτικά, κλιματολογικά πλεονεκτήματα, για να προελκύσουμε το επενδυτικό, αλλά και το καταναλωτικό διεθνές ενδιαφέρον.
Στην Εθνική Αναπτυξιακή Στρατηγική πρέπει να δρομολογηθεί άμεσα και αποφασιστικά η εκμετάλλευση των υδρογοναθράκων ιδιαίτερα στο νότιο Αιγαίο.
Η Εθνική Αναπτυξιακή Στρατηγική πρέπει να έχει εξασφαλισμένη την ειρηνική γειτονική συμπόρευση και την συντονισμένη ευρωπαϊκή αντιμετώπιση του προσφυγικού ζητήματος.
Τέλος στην Εθνική Αναπτυξιακή Στρατηγική πρέπει να ενταχθεί επιτέλους η νομοθετική ρύθμιση για την εισροή των ελληνικών κεφαλαίων του εξωτερικού. Αυτή τη τεράστια δυναμική των αποδήμων ελλήνων πρέπει να αξιοποιηθεί.
Φυσικά κάθε αναπτυξιακή επιλογή πρέπει να λαμβάνει υπ’ όψιν τις περιβαλλοντικές συνθήκες, να σέβεται την ιστορία του τόπου και να εξασφαλίζει την κοινωνική συνοχή μιας αναπτυσσόμενης περιοχής γιατί: «ότι καλό χτίζουμε καταλήγει να χτίζει εμάς»
